W dzisiejszej Polsce reklama stała się już trwałym elementem rynku, gospodarki. Z każdym rokiem w ekspresowym tempie - ku zaskoczeniu specjalistów w kraju i za granicą - pokonuje kolejne bariery wzrostu.

Pojawiła się po upadku socjalizmu, w 1989 roku, wraz z otwarciem granic dla wymiany towarowej, napływem kapitału zachodniego, wejściem wielkich koncernów

i sieciowych agencji reklamowych, demonopolizacją mediów. Z biegiem lat reklama stała się w Polsce wszechobecna, modna, wpływowa.

Do 1999 roku publikacje na temat polskiego rynku reklamowego miały postać katalogów agencji i firm z nimi współpracujących. Firmy tworzą jednak ludzie i oni często wyznaczają pozycję konkretnych instytucji. Tworzą ich wartość. Ta książka jest spojrzeniem na branżę reklamową z tej właśnie perspektywy.

Książka "Pionierzy i tytani polskiej reklamy" nie jest okolicznościową laurką polskiej reklamy, na co mógłby wskazywać np. jej nieco pompatyczny tytuł. To rodzaj przewodnika i zarazem próba syntezy wiadomości o reklamie w Polsce w mijającym dziesięcioleciu.

Mimo szerokiej panoramy, zaprezentowanej w książce, publikacja nie ujmuje całości zagadnienia. Ograniczeniem była objętość tomu.

Zawartość książki:

• ludzie reklamy - słownik who is who Biogramy 289 pionierów, liderów i tytanów branży, wybranych spośród blisko 600 osób, które odpowiedziały na ankietę, rozesłaną przez wydawcę do wielu ludzi reklamy, decydujących o jej poziomie i wizerunku w Polsce.
• Skazani na sukces - szkic do portretu środowiska. Jacek Malaga Opracowanie wyników badań ankietowych przeprowadzonych wśród ludzi polskiej reklamy. Zbiór przekrojowych informacji na temat ich życia zawodowego i prywatnego.
• We własnych oczach - opinie środowiska o problemach polskiej reklamy Wybór najciekawszych poglądów z odpowiedzi na szczegółową ankietę, przygotowaną specjalnie dla potrzeb tej książki. Generalne tematy ankiety: stan kadrowy i organizacyjny reklamy w Polsce, polski produkt reklamowy, przyszłość reklamy w Polsce.
• Ludzie reklamy - wizerunek i autowizerunek. Mirosław Pęczak Komentarz socjologa do przedstawionego w książce wyboru poglądów o problemach polskiej reklamy.
• Kampanie reklamowe lat 90. - ranking najlepszych Prezentacja dziesięciu kampanii, uznanych przez kilkudziesięciu szefów i dyrektorów kreatywnych cenionych agencji w Polsce za wybitne osiągnięcia minionego okresu.
• Hasła reklamowe lat 90. - ranking najlepszych Prezentacja jedenastu najlepszych sloganów, które kilkudziesięciu doświadczonych copywriterów i dyrektorów kreatywnych uznanych agencji w Polsce wskazało jako najlepsze. Każde hasło skomentował - żartobliwie i fachowo - znany językoznawca, prof. Jerzy Bralczyk.
• Ciężkiej pracy początki. Iwona Kokoszka Zbudowana z okruchów wspomnień "budowniczych" historia powstawania rynku agencji reklamowych w Polsce: okres przedagencyjny, rola i pozycja agencji sieciowych, transformacja agencji polskich, agencje warszawskie i tzw. lokalne, obsady kadrowe, wędrówki "ekspatów" (cudzoziemców) po agencjach, współpraca agencji z klientami, przetargi, próby normalizacji rynku.
• Między młotem a kowadłem. Leszek Stafiej Osobiste wspomnienia jednego z pionierów polskiej reklamy: współtwórcy i dyrektora kreatywnego kilku firm reklamowych oraz medialnych w Polsce, wiceprezesa polskiego oddziału International Advertising Association.
• Reklamówka - najdroższa pigułka. Iwona Zabielska Film reklamowy w Polsce: pierwsze produkcje, początki studiów filmowych, prezentacja środowiska realizatorów, najlepsi twórcy i ich doświadczenia zawodowe, specyfika branży, możliwości technologiczne.
• Telewizja, czyli pieniądze. Marta Bratkowska Obraz transformacji najpotężniejszego medium reklamowego: działalność Biura Reklamy telewizji publicznej, powstanie Polsatu, rywalizacja ogólnopolskich potentatów - TVP S.A. i Polsatu, znaczenie telemetrii, powstanie innych stacji telewizyjnych, początki platform cyfrowych.
• Najpiękniejsze czasy nadejdą. Karolina Prewęcka Szczegółowa panorama polskiego rynku prasowego i jego związków z reklamą: kształtowanie rynku, wydawcy polscy i zagraniczni, prasa codzienna, magazyny, tytuły specjalistyczne, pisma dla kobiet, prasa ogólnopolska i lokalna, koncerny wydawnicze, relacje pomiędzy wydawcami i reklamodawcami, ich współpraca z agencjami.
• Równi i równiejsi. Alicja Hendler Udział stacji radiowych w rynku reklamowym: radia ogólnopolskie i lokalne, stacje publiczne i komercyjne, konkurencyjność RMF FM i Radia ZET, formatowanie i rozszczepianie programów
• Niepewność, entuzjazm i gra. Jerzy Piątkowski Reklama zewnętrzna w Polsce: budowa sieci przez zagraniczne i polskie firmy, wpływ kontrowersyjnych kampanii reklamowych (np. plakaty Benettona, A. Pągowskiego) na popularyzację billboardu; powstanie Stowarzyszenia Reklamy Zewnętrznej, reguły współpracy, koncentracja kapitału, najwięksi klienci.
• Mediowcy poczuli bluesa. Alicja Hendler Historia wyodrębniania z wielkich agencji fullserwisowych w Polsce domów medialnych, zajmujących się zakupem i planowaniem mediów.
• Badania nad reklamą. Zbigniew Bajka Opis powstania i zmian rynku badań nad reklamą w Polsce: pierwsze badania i ich tematyka, poszerzanie oferty badawczej, stosowane metody i techniki, organizacje instytucji badawczych, wzrost znaczenia badań, rozwój badań nad nośnikami reklamy.
• Ranking agencji reklamowych. Ewolucja rynku agencji full serwice w Polsce widziana przez pryzmat corocznych rankingów agencji sporządzanych przez redakcję miesięcznika "Businessman Magazine" w latach 1993-98. Uwzględniając lokaty zajmowane w rankingach przez agencje w poszczególnych latach, wydawca książki tytułem zabawy zaproponował na ich podstawie swoją listę najlepszych w okresie 1992-97.
• Werdykty konkursów reklamowych. Zestawienie wyników głównych nagród w najważniejszych ogólnopolskich konkursach reklamowych: Crackfilm (1991-98), Clio/Dea Awards (1993-97), Kreatura (1995-98).
• Jajko w białych skarpetkach. Tomasz Raczek Opis wybranych przez autora reakcji reklamodawców na publiczne oceny ich reklam telewizyjnych, ogłaszane w latach 1991-96 przez redaktora Tomasza Raczka na łamach tygodnika "Wprost".
• Kalendarium polskiej reklamy. Piotr Wasilewski Pierwsze w kraju opracowanie uporządkowanego chronologicznie rejestru licznych faktów, dotyczących bezpośrednio i pośrednio reklamy w latach 1990-98. Uzupełnieniem Kalendarium są cytowane na marginesach prasowe wypowiedzi i opinie z różnych lat oraz zdjęcia reklam.
• Kodeks postępowania w reklamie. Tekst dokumentu opracowanego i wprowadzonego w 1996 roku, na zasadach dobrowolności, przez polski oddział International Advertising Association (IAA). Kodeks ustanawia reguły postępowania i normy etyczne, jakimi winni się kierować uczestnicy rynku reklamowego w Polsce.
• Etyka w reklamie. Przedruk wybranych fragmentów dokumentu Papieskiej Rady ds. Środków Społecznego Przekazu (1997), w którym Watykan przedstawia pogląd Kościoła na reklamę we współczesnym świecie.
• Przyszłość reklamy. Ryszard Tadeusiewicz Wizja społeczeństwa postindustrialnego, w którym wyznacznikiem ładu staje się informacja; udział technologii - technik cyfrowych i Internetu - w reklamie, reakcje odbiorców.

NAJLEPSZE HASŁA REKLAMOWE LAT 90.

Podstawę do ułożenia rankingu najlepszych sloganów reklamowych lat 90. stanowiła ankieta zawierająca listę kilkudziesięciu haseł wybranych spośród kilkuset odnotowanych na przestrzeni lat w Agencji Wasilewski. Ankietę rozesłaliśmy do kilkudziesięciu uznanych copywriterów i dyrektorów kreatywnych z prośbą o wytypowanie własnej dziesiątki najlepszych haseł - wyróżniających się zwięzłością, oryginalnością, skutecznością. Każde wyróznione hasło otrzymało 1 punkt, ich suma decydowała o miejscu w rankingu.

W książce odnotowujemy 20 najlepszych, lecz szerzej prezentujemy w niej pierwsza dziesiątkę, skomentowaną przez prof. Jerzego Bralczyka. W rankingu pierwsze pięć miejsc zajęły:

1. "No to Frugo" , autorzy: Kot Przybora, Iwo Zaniewski, Jan Mazurczak, Marek Bimer , 1996
2. "50 litrów powietrza może starczyć na całe życie" (Renault), autor: Tomasz Titkow, 1996
3. "Łączy bez łączy",(Motorola - pager) autor: Andrzej Kotański, 1995
4. "To co ma pomidor to ma ketchup - Kotlin", autor: Cezary Filew,1997
5. "Czas na EB", autor: Barbara Jankowiak, 1993

W książce znajdziesz więcej.....

NAJLEPSZE KAMPANIE REKLAMOWE LAT 90.

Najlepsze kampanie:

Ranking znaczących kampanii reklamowych lat 90. powstał na podstawie wyników sondy, którą przeprowadziliśmy wśród kilkudziesięciu dyrektorów kreatywnych i szefów agencji. Każdemu z nich przedstawiliśmy listę kampanii nagrodzonych na krajowych konkursach reklamy i tych, o których było głośno nie tylko w środowisku, jednocześnie zachęcając ankietowanych do dopisania własnych typów. Prosiliśmy o wybór dziesięciu - uszeregowanych według ważności. Kampanie zostały ocenione w skali 1 - 10, gdzie liczba 10 oznaczała pierwsze miejsce , a cyfra 1 - miejsce dziesiąte. Ostateczny ranking powstał w wyniku zsumowania punktów zdobytych przez poszczególne kampanie.

W książce odnotowujemy 20 najlepszych, szerzej przedstawiamy (bogaty opis plus ilustracje) pierwszą dziesiątkę.

W rankingu pierwszą piątkę stanowiły kampanie:

1. "Łaciate" ,agencja: DMB&B , 1995
2. "Frugo", agencja: Grey, 1996
3. "10,5", agencja: Just Polska, 1995
4. "Pepsi Numeromania", agencja: Bates Saachi & Saachi, 1995
5. "Pollena 2000 - Ociec prać", agencja: Image Art., 1990

W książce znajdziesz wiecej.......

Kalendarium polskiej reklamy 1990 - 1998 :

Prezentowane kalendarium jest chyba pierwsza w kraju próba opracowania uporządkowanego chronologicznie i w większości zweryfikowanego rejestru licznych faktów, mniej lub bardziej istotnych, dotyczących bezpośrednio reklamy w Polsce w latach 1990 - 1998.

Ważna jest bowiem nie tylko sama reklama, ale też jej cywilizacyjny i kulturowy kontekst: związki z gospodarka, z życiem społecznym, obyczajowością, nawet mentalnością.

Niełatwo jest zbudować pełne i wiarygodne kalendarium fenomenu, jakim jest reklama, podlegająca w Polsce nieustannym przemianom, kiedy na dodatek pamięć bohaterów i świadków bywa zwykle zawodna. Tym bardziej, że archiwa z epoki pionierskiej są albo niekompletne (nie zawsze też pewne), albo w ogóle ich brak. Wyczerpujące opisanie historii współczesnej polskiej reklamy - szczególnie jej wieku niemowlęcego, dziecięcego - możliwe będzie zapewne dopiero po latach. Odnotowane teraz w kalendarium fakty, odzyskane z mroków pamięci, pozwalają jednak na zdystansowane spojrzenie na przeszłość. Nieodległą, obejmującą zaledwie niecała dekadę, a jakże bogatą.

Patroni publikacji:
Gazeta Wyborcza, RMF FM, Businessman Magazine, polski oddział Międzynarodowego Stowarzyszenia Reklamy (IAA)

Cena książki: 55 PLN